خلاصه پایان نامه رابطه بین سبک رهبری مدیران و محیط تدریس معلمان تربیت بدنی شهرستان مریوان
پایان نامه برای دریافت درجه کارشناسی ارشد (M. A )
گرایش: مدیریت ورزشی
چکیده پایان نامه
هدف از این پژوهش، بررسی ارتباط بین سبک رهبری مدیران مدارس با محیط مدرسه از دیدگاه معلمان تربیت بدنی است. نمونه آماری شامل 97 معلم تربیت بدنی(56 مرد و 41 زن) و ابزار اندازهگیری تحقیق شامل پرسشنامه ارزیابی سبک رهبری سالزمن(SLSI) و پرسشنامه سطح محیط مدرسه (SLEQ) است. نتایج نشان داد که میانگین نمره سبک رهبری سالزمن 31 (از 70 نمره ممکن) بود. میانگین نمرات محیط مدرسه از دیدگاه معلمان تربیت بدنی3/179 (از 280 نمره ممکن) بود. در مورد شاخص رهبری، سبک رهبری وظیفه گرا با درصد 3/69 از کل مدیران مدارس سبک رایج بین مدیران مدارس شناخته شد. درمورد شاخص محیط مدرسه، 8 بُعد (حمایت از دانش آموزان، وابستگی، علاقهی حرفهای، اجماع کاری، توانمند سازی، نو آوری، کفایت منابع و فشار کار) شناخته شد که شاخص حمایت از دانش آموان با 71/25 در بهترین حالت وشاخص فشار کار با 49/18 در بدترین وضعیت در میان 8 بعد قرار دارند. نتایج آزمون فرضیات تحقیق نشان داد که همبستگی بین سبک رهبری مدیران مدارس و محیط تدریس ازدیدگاه معلمان رابطه وجود دراد اما در سطح 05/0 pمعنی دار نیست. سایر نتایج از رابطه معنی دار بین دو متغییردموگرافیک جنسیت وسطح تحصیلات با سبک رهبری و رابطه معنی داری بین متغییرهای سابقه تدریس و سطح تحصیلات با محیط مدرسه خبر داد.
فصل اول
(کلیات تحقیق)
1.1. بیان مساله تحقیق
بحث آموزش درهرکشوری یکی از ابزار توسعهی ملی به حساب میآید. اهداف آموزشی، خط مشی و سیاستهای ملی در حوضهی آموزش، متناسب با نیازهای فرد و جامعه آن کشور تنظیم میشود(وردی نژاد، 1390). موفقیت مدارس به تحقق هدفهای سازمان آموزش و پرورش بستگی دارد. همچنین تحقق این اهداف در گرو هدایت صحیح نیروی انسانی است که یکی از مهمترین وظایف اساسی مدیران میباشد. بطوری که موفقیت یک مدیر وابسته به کارآمدی وی در این زمینه است(همت، 1384).
از طرفی مباحث مربوط به محیطهای کاری از منظرهای مختلف یک دغدغه اساسی محسوب
میشوند(خدایاریان، 88). بروز معضلات محیطی و روند فزاینده آن، موضوع بحث بسیاری از صاحب نظران علوم اقتصادی و اجتماعی است. همچنین یکی از ارکان استقلال و توسعه پایدار در هر جامعه، بهره مندی از نیروهای سالم و کارآمد آن جامعه است.
در سالهای اخیر دانشمندان علوم اجتماعی نسبت به بسیاری از شرایط محیطی که بر رفتار فرد اثر میگذارد یا معلول رفتار مردم هستند، حساسیت فزایندهای نشان داده اند(صالحی عمران، 1387). ابعاد تاثیر گزار بر محیط مدرسه فراوان هستند و محدود به شکل ظاهری مدرسه نمیشوند. صاحب نظران مختلف اخیرا بر روی 8 بعد اصلی آن (حمایت از دانش آموزان، وابستگی، علاقهی حرفهای، اجماع کاری، توانمندسازی، نوآوری، کفایت منابع و فشار کار) تقریبا اتفاق نظر دارند.
از آنجایی که ترقی هرجامعهای درگرو نوع و چگونگی فعالیتی است که در مدارس انجام میگیرد لذا نمیتوان رفتارهای مناسب مدیریت را در مدرسه نادیده گرفت (میرکمالی، 1378). به عبارتی دیگر با توجه به نقش حساسی که مدیران در توسعه و پیشبرد اهداف تعلیم وتربیت دارند نقش انکارناپذیر مدیران در کارایی معلمان از اهمیت ویژهای برخوردار است(علاقه بند، 1384). بر این اساس نقش مدیران در امر آموزش و تاثیری کا مدیران بر شرایط و محیط مدرسه میگزارند بارز است و نقش خود را بهتر نشان میدهد.
باتوجه به این که سازمان آموزش و پرورش در یک کشور نقش حیاتی را برای آموزش و در نهایت پیشرفت آن کشور بازی میکند و موتور محرک اصلی آن معلمانی هستند که در مدارس مشغول به تدریس میباشند، توجه به محیطی که در آن معلمان مشغول به تدریس هستند میتواند بسیار با اهمیت باشد. شناخت محیطهای آموزشی بخصوص مدرسه و تعیین نقاط قوت و ضعف آن میتواند کمک فراوانی به توسعه و ارتقاء سطح کاری دبیران و در نهایت پیشرفت سازمان آموزش و پرورش در آن کشور شود.
پژوهش حاضر با این پیش فرض صورتبندی شد که نگرشها نسبت به محیط مدرسه میتواند تأثیر بسیار زیادی بر امر آموزش از دیدگاه دبیران تربیت بدنی در کلاس درس و ترغیب دانشآموزان داشته باشند. و همچنین سبک رهبری مدیران مدارس تا چه میزان میتواند روی دیدگاه معلمان تاثیرگزار باشد. بر این اساس چگونگی دیدگاه معلمان تربیت بدنی از محیط مدرسه و تاثیر سبک رهبری مدیران بر این دیدگاه سؤال اصلی مد نظر پژوهش حاضر قرار گرفته است.
2.1. اهمیت موضوع تحقیق و انگیزه انتخاب آن
یکی از عوامل بسیار مهمی که توجه محققان و پژوهشگران را به خود جلب کرده و طی سالها با رویکردهای متفاوت مورد بررسی قرار گرفته موضوع رهبری است رهبری عمل تاثیر گذاری بر افراد است به طوری که با میل وعلاقه برای کسب اهداف گروهی تلاش کنند. باید بدانیم که آموزش و پرورش ارگانی است که میتوانند تاثیرات بسیار زیادی در رشد یک کشور داشته باشد، و بار اصلی این مسولیت بر دوش معلمان است که شا ید در بسیاری از اوقات مورد کم توجهی قرار میگیرند و توجه به نیازهای فیزیکی وروانی محیط تدریس معلمان میتواند روی ارتقاء کیفیت تدریس تاثیرگذار باشد.
رهبران درسازمانها به عنوان وسیلهای برای تقویت حرفهها وتکامل شخصی کارمندان نقش مهمی را ایفا میکنند. مدیر یک مدرسه در یک جایگاه ویژه به عنوان مدیر و یا اداره کنندهای است که منابع مدرسه را با هدف رسیدن به اهداف سازمانی کنترل و مدیریت میکند. ازاین رو مدیر میتواند با استفاده از سبک رهبری مناسب در رابطه با اداره مدرسه خود موفقتر بوده و از نتایج این نوع تحقیقات به شکلی مناسب استفاده کنند. استفاده از تحقیقاتی که در این زمینه انجام میشوند میتوانند استراتژی و روش مناسبی را پیش پای مدیران مدارس قرار دهند و آنها را به شکل صحیحی راهنمایی کنند. در نهایت این روش میتواند در افزایش کارایی معلمان و متعاقب آن باعث بهبود عملکرد مدرسه و مدیریت مدیران شود.
نیاز به‌آموزش از نیازهای مهم و ضروری بشر بوده و هست و مدارس نقش حیاتی درپاسخ‌گویی به‌این نیازها دارند. یکی از مهمترین عوامل مؤثر در یادگیری، محیط مدرسه میباشد. معلمان باید از موانع و مشکلات آموزشی در محیط مدرسه جلوگیری نمایند و بتوانند یک محیط شاد و خلاق برای یادگیری و تعامل اجتماعی فراهم نمایند.
در طول دهه گذشته، موضوع محیط مدرسه اهمیت فراوانی پیدا کرده است ودر جمع برنامههای اصلی آموزشی مانند (برنامه ریزی درسی، منابع، نتایج، سبکهای رهبری، محیط) مدارس کشورهای پیشرفته قرار گرفته است. همچنین سهم عمدهای را در اثربخشی مدرسه به خود اختصاص داده است(پیترز و رینولدز[1]، 1989).
در سال 1975، برنامه بین المللی آموزش محیط را یونپ[2] و یونسکو[3] بنیان نهادند. این دو نهاد نخستین کارگاه بین المللی آموزش محیط را در سال 1975، در بلگراد پایتخت یوگسلاوی برگزار کردند (صالحی عمران، 87). از آن زمان نقش واهمیت محیط کار بارزتر شد و امروزه فاکتورهای فیزیکی محیطی دربسیاری از مقالات و پروژهای نقش مهمی را ایفا میکند.
مطالعه محیط مدرسه بیشتر به این دلیل است که به احتمال زیاد به درک، بهبود عملکرد، رضایت و بهره وری در مدرسه کمک میکند. فاکتورهای تاثیر گزار در محیط مدرسه فراوان هستند که اکثر صاحب نظران در این زمینه بر 8 فاکتور(حمایت از دانش آموزان، وابستگی، علاقهی حرفهای، اجماع کاری، توانمندسازی، نو آوری، کفایت منابع و فشار کار) اتفاق نظر دارند که در پرسشنامهی محیط مدرسه وجود دارند
3.1. اهداف تحقیق
1.3.1. هدف کلی
هدف کلی پژوهش، تعیین رابطه بین سبکهای رهبری مدیران مدارس و محیط مدرسه از دیدگاه معلمان تربیت بدنی شهرستان مریوان میباشد. تا براساس اطلا عات جمع آوری شده از این تحقیق بتوان ویژگیهای محیط تدریس تربیت بدنی را بهتر شناخت و براساس آن برنامهریزی کرد.
2.3.1. اهداف اختصاصی
1 - توصیف محیط آموزشی و ابعاد آن از دیدگاه معلمان تربیت بدنی شهرستان مریوان.
2 - توصیف سبک رهبری مورد استفادهی مدیران مدارس مورد نظر شهرستان مریوان.
3 - تعیین رابطه بین سبک رهبری ومحیط تدریس معلمان تربیت بدنی شهرستان مریوان.
4- تعیین رابطه بین سبک رهبری و متغییرهای دموگرافیک مدیران شهرستان مریوان.
5- تعیین رابطه بین محیط تدریس و متغییرهای دموگرافیک معلمان تربیت بدنی شهرستان مریوان.
6 – مشخص کردن رایجترین سبک رهبری دربین مدیران مدارس شهرستان مریوان.
7 - شناخت نقاط قوت و ضعف محیط تدریس از دیدگاه معلمان تربیت بدنی شهرستان مریوان.
Abstract
The purpose of this project is to investigate the relationships between leadership style of school managers and schools' environment from teachers' point of view. A Statistical population consist of 97 physical educators (teachers, 56 men and 41 women) was used in this research. Salzman Leadership Style Inventories (SLSIs) and school level environment questionnaire (SLEQs) were used as estimation tools in this work. The resulting data indicated that average Salzman Leadership Style's score was 31 (in 70 possible score). And the results showed that average score for school level environment questionnaires, based on teachers' opinions was 280 (in maximum score of 280). Task-oriented leadership with a leadership index of 69. 3%, was known as the common style of leadership among school managers. The environment index in eight aspects was investigated (including work pressure , encouraging the students, dependence, professional interest, working consensus, enabling, invention, source sufficiency ). Finally, student- encouraging index with 25. 71 quantity, was known as the best aspect and work pressure index (putting pressure on students) with 18. 49 quantity was known as the worst one among all eight aspects. The results of hypothesis testing indicated that there is a relationship between leadership style and education environment. But this relationship is not statistically significant in p = 0. 05 level. Other result of the research indicated that there is a significant relationship between the two gender and education demographic variables with leadership style. And there is a significant relationship between education and teaching experience with school environment.
فهرست پایان نامه رابطه بین سبک رهبری مدیران و محیط تدریس معلمان تربیت بدنی شهرستان مریوان
فهرست:
فصل اول: کلیات طرح
1.1. بیان مساله تحقیق. 3
2.1. اهمیت موضوع تحقیق و انگیزه انتخاب آن. 4
3.1. اهداف تحقیق. 5
1.3.1. هدف کلی. 5
2.3.1. اهداف اختصاصی. 5
4.1. سوالات وفرضیههای تحقیق. 5
1.4.1. سوالات تحقیق. 5
2.4.1. فرضیههای تحقیق. 5
5.1. مدل تحقیق. 6
6.1. پیش فرضها. 7
7.1. تعاریف متغییرها. 8
8.1. روش تحقیق. 8
10.1. جامعه و حجم نمونه. 8
1.10.1. جامعه آماری. 8
2.10.1. نمونه آماری. 8
11.1. قملرو تحقیق. 8
1.11.1. قلمرو زمانی. 8
2.11.1. قلمرو مکانی. 9
فصل دوم: مبانی نظری و پیشینه تحقیق
1.2. مبانی نظری. 12
1.1.2. سبک رهبری. 12
2.1.2. محیط مدرسه. 17
2.2. پیشینه تحقیق. 24
1.2.2. تحقیقات داخلی. 24
2.2.2. تحقیقات خارجی. 27
3.2. جمعبندی. 29
فصل سوم: روش شناسی تحقیق
مقدمه. 32
1.3. روش تحقیق. 32
2.3. جامعه آماری. 32
3.3. حجم نمونه و روش اندازهگیری. 32
4.3. متغییرهای تحقیق. 32
3.5. ابزار جمعآوری اطلاعات. 33
6.3. شیوه جمع آوری اطلاعات. 34
7.3. روش تجزیه و تحلیل دادهها. 35
فصل چهارم: تجزیه و تحلیل آماری
1.4. یافتههای توصیفی. 37
1.1.4. توصیف متغییرهای جمعیت شناختی پژوهش. 37
1.1.1.4. مشخصات دموگرافیک نمونههای تحقیق از گروه کلی معلمان تربیت بدنی جنسیت گروه معلمان تربیت بدنی. 37
2.1.1.4. مشخصات دموگرافیک نمونههای تحقیق از گروه کلی مدیران مدارس 41
2.1.4. توصیف متغییرهای اصلی پژوهش. 45
2.4. یافتههای استنباطی. 50
1.2.4. آزمون نرمال بودن دادهها ( نیکویی برازش) 50
2.2.4. آزمون فرضیهها. 50
1.2.2.4. بررسی سوالات و فرضیات تحقیق. 50
فصل پنجم: بحث و نتیجه گیری
مقدمه. 63
1.5. خلاصه تحقیق. 63
2.5. خلاصه یافتهها. 63
1.2.5. بخش توصیفی. 63
2.2.5. بخش سوالات و فرضیهها. 65
3.5. بحث. 66
1.3.5. بحث در مورد یافتههای توصیفی پژوهش. 66
2.3.5. بحث در مورد یافتههای فرضیههای پژوهش. 66
4.5. نتیجهگیری. 66
5.5. پیشنهادات. 67
1.5.5. پیشنهادات حاصل از تحقیق. 67
2.2.5. پیشنهادات جانبی. 67
3.5.5. پیشنهادات برای محققیق بعدی. 68
6.5. محدودیتها و مشکلات تحقیق. 68
1.6.5. محدودیتها. 68
2.6.5. مشکلات تحقیق. 68
پیوستها. 70
منابع. 77
منبع:
اسکندرلو، محمد رضا. (1389). بررسی رابطه بین سبکهای رهبری و هوش هیجانی مدیران ادارات تربیت بدنی استان همدان، پایان نامه کارشناسی ارشد مدیریت ورزشی، دانشکده تربیت بدنی، دانشگاه آزاد اسلامی تهران مرکزی.
الوانی، سید مهدی (1390). مدیریت عمومی، تهران: نشر نی، ویراست سوم، چاپ چهل و سوم.
بابائی، علی محمد؛ ابوالعلائی، بهزاد. (1383). محیط کار متعالی، فصل نامه مدیریت آموزش مدیران. شماره٧١(5)، ص 56-71.
حقیقی، حمید؛ زارعی، اقبال؛ قادری، فواد. (1391). بررسی ساختار عاملی و ویژگیهای روانسنجی حل تعارض رحیم (ROCI-II) در بین زوجین ایرانی. فصلنامه مشاوره و رواندرمانی، سال اول، شماره 4.
حمیدی، مهرزاد. (1390). ابعاد ارزیابی عملکرد مربیان ملی کشور، پژوهشهای مدیریت ورزشی و علوم حرکتی، سال اول، شماره2، زمستان1390، ص 49 – 61.
خدایاریان، مهسا؛ ونکی، زهره. (1388). شاخصهای بهداشتی محیط کاری پرستاران. مجله علمی دانشکده پرستاری و مامایی همدان. دوره شانزدهم، شماره 1، ص 112-128.
دهقان، آیت اله. (1387). ارتباط بین فرهنگ سازمانی وسبک رهبری مدیران تربیت بدنی باخلاقیت معلمان تربیت بدنی آموزش و پرورش. پایان نامه کارشناسی ارشد مدیریت ورزشی، دانشکده تربیت بدنی، دانشگاه آزاد اسلامی تهران مرکزی.
رمضانی نژاد، رحیم و همکاران. (1388). رابطه سبک رهبری تحولگرا و عملگرای مدیران مدارس با تعهد سازمانی دبیران تربیت بدنی. مرکز اطلاعات علمی جهاد دانشگاهی.
. سید قراعینی، خدیجه؛ سید عباس زاده، میر محمد. (1387). بررسی رابطه سبکهای رهبری مدیران مدارس با فرسودگی شغلی دبیران دبیرستانهای ارومیه. فصل نامه تعلیم و تربیت، شماره 97، ص 86- 103.
شهری، علی اضغر. (1389). ارتباط بین هوش هیجانی و سبک رهبری کارشناسان مسئول تربیت بدنی آموزش و پرورش شهر تهران، پایان نامه کارشناسی ارشد مدیریت ورزشی، دانشکده تربیت بدنی، دانشگاه آزاد اسلامی تهران مرکزی.
صالحی عمران، ابراهیم؛ آقامحمدی، علی. (1387). بررسی دانش، نگرش و مهارتهای زیست محیطی معلمان آموزش دوره ابتدایی استان مازندران، فصلنامه تعلیم و تربیت شماره 95، ص 124-138.
علوی، سید سلمان و همکاران. (1389). روایی، پایای و تحلیل عاملی مقیاس استفاده وسواس گونه از اینترنت در کاربران دانشجویی دانشگاه اصفهان. مدیریت اطلاعات سلامت، شماره 4.
غفوری، فرزاد و همکاران. (1387). ارتباط بین سبک رهبری مدیران با خلاقیت معلمان تربیت بدنی. مجله مدیریت ورزش، شماره 2، ص 215-234.
قبادی، زهرا. (1390). بررسی رابطه رضایت شغلی دبیران با سبک رهبری. فصل نامه داخلی علمی آموزش – پژوهشی فعم و توان. سال دوم، شماره پنجم، ص 11-26.
لطف عطا، آیناز. (1387). تأثیر عوامل محیطی بر یادگیری و رفتار در محیطهای آموزشی )ابتدایی( درشهر. فصلنامه مدیریت شهری، شماره 21(4)، ص101-118.
محمدپور، سیمین. (1382). تعیین نوع سبک رهبری مدیران واحدهای آموزشی آموزشگاههای دخترانه اسلامشهر و ارائه الگوی مناسب برای افزایش میزان اثر بخشی آن. پایان نامه کارشناسی ارشد، دانشگاه تهران.
محمدی، روزیتا. (1390). برسی نگرش مدیران ومعلمان تربیت بدنی درباره نهادینه کردن شیوه مدیریت مشارکتی درمدارس شهر تهران. پایان نامه کارشناسی ارشد مدیریت ورزشی، دانشکده تربیت بدنی، دانشگاه آزاد اشلامی تهران مرکزی.
مقیمی، سید محمد. (1385). سازمان و مدیریت رویکردی پژوهشی، تهران: انتشارات ترمه. چاپ سوم، ص112.
مهدیان، حسین. (1389). سیری بر دوستیهای محیط کار. مقالات تربیتی. شماره 219.
نیلفروشان، پریسا؛ عابدی، احمد؛ نویدیان، علی؛ احمدی، سید احمد. بررسی ساختار عاملی، اعتبار و روایی انتظار از ازدواج. مجله علوم رفتاری، شماره 1(5)، ص 11-19.
وردی نژاد، فریدون (1390). ارزیابی عملکرد، طراحی کانونهای ارزیابی و توسعه مدیران برای سازمانهای ایران. شماره7، ص 45-63.
همت، محمدرضا. (1384)، رابطه بین جو مدرسه با سبک مدیریت مدارس شهرستان شهرضا. اندیشه نو- شماره 18، ص 44- 60.
منابع انگلیسی:
Bandalos, D. L. (1993). Factors influencing cross-validation of confirmatory factor analysis models. 7 Multivariate Behavioral Research, 28, 351–374.
Burden, R. , & Fraser, B. (1994). Examining teachers’ perceptions of their working environments: Introducing the School Level Environment Questionnaire. Educational Psychology in Practice, 10(2), 67–71.
C. Laugksch, Rüdiger. , M. Aldridge. , Jill. , J. Fraser, Barry. (2007). Outcomes-Based Education in South Africa: Using an Instrument to Assess School-Level Environments during the Implementation, Australian Association for Research in Education (AARE).
Carol A. Wong. , Eliza Lo. , Melanie Muise. , Erin Stafford. (2009). Leadership styles and outcome patterns for the nursing workforce and work environment, International Journal of Nursing Studies.
Cresswell, J. , & Fisher, D. (1998, April). A qualitative description of teachers’ and principals’ perceptions of interpersonal behavior and school environment. Paper presented at the annual meeting of the American Educational Research Association, San Diego, CA. Cudeck, R. , & Browne, M. W. (1983). Cross-validation of covariance structures.
Fisher, D. L. , & Fraser, B. J. (1991). Validity and use of school environment instruments. Journal of Classroom Interaction, 26(2), 13–18.
Ghofrani, Mohsen. (2012). Relationship between Leadership Styles and Personality traits of Physical Education managers of Education in Khorasan Razavi, Department of Physical Education, University of Sistan and Baluchestan, Zahedan, Iran.
Greta G. Cummings. ,Tara MacGregor. , Mandy Davey c, How Lee. (2010). THE RELATIONSHIP BETWEEN LEADERSHIP STYLE AND SCHOOL CLIMATE IN BOTSWANA SECONDARY SCHOOLS.
Johnson, B. (1998). The relationships between elementary teachers’ perceptions of school climate, student achievement, teacher characteristics, and community and school context. (Doctoral dissertation, University of New Mexico, 1998). Dissertation Abstracts International, 59(11), 4055.
Johnson, B. , & Stevens, J. (2000, April). Elementary teachers’ perceptions of school climate and student achievement. Paper presented at the annual meeting of the American Educational Research Association, New Orleans, LA.
Johnson, Bruce ; J. Stevens, Joseph and Keith Zvoch. (2007),Teachers’ Perceptions of School Climate A Validity Study of Scores From the Revised School Level Environment Questionnaire, Educational and Psychological Measurement. 15(2), 833-844.
M Aldridge, Jill. , J Fraser, Barry. , C Laugksch, Rüdiger. (2011). Relationships between the school-level and classroom-level environment in secondary schools in South Africa, South African Journal of Education.
Rehman, Saad and Mansoor, Muhammad and Rafi ullah bilal. (2012). THE IMPACT OF LEADERSHIP STYLES ON JOB SATISFACTION AT WORK PLACE, Arabian Journal of Business and Management Review (OMAN Chapter). 1(12), 112- 131.
Hu, L. , & Bentler, P. M. (1999). Cutoff criteria for fit indexes in covariance structure analysis: Conventional criteria versus new alternatives. Structural Equation Modeling, 6, 1–55.
MacCallum, R. C. , Roznowski, M. , Mar, C. , & Reith, J. V. (1994). Alternative strategies for cross-validation of covariance structure models. Multivariate Behavioral Research, 29, 1–32.
Multivariate Behavioral Research, 18, 147–167.
Schumacker, R. E. , & Lomax, R. G. (1996). A beginner’s guide to structural equation modeling. Mahwah, NJ: Lawrence Erlbaum.