پایان نامه ارزیابی اقدامات حفاظت آب و خاک با استفاده از روش جهانی WOCAT )مطالعه ی موردی حوزه ی آبخیز لپویی (فارس) (

فهرست پایان نامه ارزیابی اقدامات حفاظت آب و خاک با استفاده از روش جهانی WOCAT )مطالعه ی موردی حوزه ی آبخیز لپویی (فارس) (

فهرست:

چکیده­ی فارسی................................................................................................................................................ 1

فصل اول: کلیات

1-1- مقدمه....................................................................................................................................................... 4

1-2- تعاریف و اصطلاحات6

1-2-2- آبخیزداری......................................................................................................................................... 6

1-2-3- اقدامات............................................................................................................................................... 7

1-2-4- ارزیابی................................................................................................................................................ 7

1-2-5- فن­آوری.............................................................................................................................................. 7

1-2-6- فن­آوری­های حفاظت آب و خاک .............................................................................................. 8

1-2-7- راه­کارهای حفاظت آب و خاک .................................................................................................. 10

1-2-8- مدیریت پایدار زمین....................................................................................................................... 10

1-2-9- حفاظت آب و خاک........................................................................................................................ 11

1-2-10- تخریب زمین................................................................................................................................. 11

1-2-11- تخریب فیزیکی............................................................................................................................. 12

1-2-12- مرحله­ی پیشگیری....................................................................................................................... 12

1-2-13- مرحله­ی کاهش............................................................................................................................ 12

1-2-14- مرحله­ی احیاء............................................................................................................................... 13

1-2-15- کاربری اراضی................................................................................................................................ 13

1-2-16- کاربران اراضی................................................................................................................................ 13

1-12-17- طول دوره­ی رشد ..................................................................................................................... 14

1-2-18- گروه­های فن­آوری حفاظت آب و خاک.................................................................................. 14

1-2-18-1- کشاورزی حفاظتی.................................................................................................................. 14

1-2-18-2- کود/ کمپوست (اصولاً اقدامات زراعی)............................................................................. 14

1-2-18-3- نوارها/ پوشش گیاهی (اصولاً اقدامات گیاهی)............................................................... 14

1-2-18-4- تلفیق جنگل با زراعت........................................................................................................... 15

1-2-18-5- جمع­آوری آب (سازه با گیاهی).......................................................................................... 15

1-2-18-6- کنترل خندق (ترکیبات سازه­ای با گیاهی)..................................................................... 15

1-2-18-7- تراس/سکوها (سازه­ای، اما اغلب ترکیب شده با گیاهی و یا زراعی)........................ 15

1-2-18-8- مدیریت مراتع (اقدامات مدیریتی با ترکیب اقدامات گیاهی و زراعی).................... 16

1-2-18-9- دیگر فن­آوری­ها....................................................................................................................... 16

1-3- ضرورت انجام تحقیق........................................................................................................................... 16

1-4- اهداف تحقیق........................................................................................................................................ 18

1-5- سؤالات تحقیق...................................................................................................................................... 19

1-6- فرضیات تحقیق..................................................................................................................................... 19

فصل دوم: پیشینه­ی تحقیق

2-1- تعریف برنامه­ی جهانی راه­کار­ها و فن­­آوری­های حفاظت آب و خاک (WOCAT).............. 21

2-1-1- پرسشنامه­ی WOCAT.................................................................................................................. 21

2-2- مطالعات داخلی22

2-3- تحقیقات و مطالعات خارجی............................................................................................................. 25

فصل سوم: مواد و روش­ها

3-1- معرفی منطقه­ی مورد مطالعه............................................................................................................ 29

2-3- روش تحقیق.......................................................................................................................................... 30

فصل چهارم: نتایج

4-1- فعالیت­های آبخیزداری صورت گرفته در محدوده­ی حوزه­ی آبخیز لپویی .......................... 36

4-2- کاربری اراضی قبل از حفاظت.......................................................................................................... 38

4-3- کاربری اراضی بعد از حفاظت .......................................................................................................... 39

4-4- نوع تخریب............................................................................................................................................. 40

4-5- مراحل مداخله....................................................................................................................................... 41

4-6- محیط طبیعی........................................................................................................................................ 42

4-6-1- نوع اقلیم............................................................................................................................................ 42

4-6-2- شیب................................................................................................................................................... 43

4-6-3- مواد آلی خاک.................................................................................................................................. 44

4-7- محیط انسانی (وضعیت معیشت)..................................................................................................... 45

4-7-1- جهات تولید...................................................................................................................................... 45

4-7-2- تولیدات.............................................................................................................................................. 46

4-8- تأثیرات اکولوژیکی بهبود عملکرد سیستم آب و زمین............................................................. 48

4-8-1- کاهش تلفات خاک......................................................................................................................... 50

4-8-2- بهبود پوشش خاک......................................................................................................................... 52

4-8-3- افزایش حاصلخیزی خاک............................................................................................................. 53

4-9- تجزیه و تحلیل...................................................................................................................................... 65

فصل پنجم: نتیجه­گیری و پیشنهادها

5-1- کاربری اراضی قبل از حفاظت.......................................................................................................... 67

5-2- کاربری اراضی بعد از حفاظت .......................................................................................................... 68

5-3- نوع تخریب............................................................................................................................................. 69

5-4- مراحل مداخله....................................................................................................................................... 70

5-5- محیط طبیعی........................................................................................................................................ 72

5-5-1- نوع اقلیم............................................................................................................................................ 72

5-5-2- شیب................................................................................................................................................... 74

5-5-3- مواد آلی خاک.................................................................................................................................. 75

5-6- محیط انسانی (وضعیت معیشت)..................................................................................................... 77

5-6-1- جهات تولید....................................................................................................................................... 77

5-6-2 تولیدات................................................................................................................................................. 78

5-6-2-1- تولید علوفه.................................................................................................................................. 78

5-7- تأثیرات اکولوژیکی................................................................................................................................ 80

5-7-1- بهبود عملکرد سیستم آب و زمین............................................................................................ 80

5-7-2- کاهش تلفات خاک......................................................................................................................... 82

5-7-3- بهبود پوشش خاک......................................................................................................................... 84

5-7-4- افزایش حاصلخیزی خاک............................................................................................................. 85

5-8- نتیجه­گیری............................................................................................................................................. 87

5-9- پیشنهادها............................................................................................................................................... 94

منابع

منابع فارسی....................................................................................................................................................... 96

منابع انگلیسی.................................................................................................................................................... 97

پیوست­ها............................................................................................................................................................. 99

چکیده­ی انگلیسی............................................................................................................................................ 126

منبع:

دهقان، ع.، 1363، فرسایش خاک در ایران و لزوم جلوگیری از آن، مجله­ی زیتون، شماره­ی 41، ص 41-36.

رحیمی، م.، 1389، بررسی کاربرد برنامه­ی WOCAT در ارزیابی اقدامات حفاظت آب و خاک در استان فارس، پایان­نامه­ی کارشناسی ارشد دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات تهران، ص202.

سلیمان­پور، س. م.، شعربافی، آ. و ذوالفقاری. م.، 1392، ارزیابی و مقایسه­ی فعالیت­های بیولوژیک و سازه­ای با استفاده از برنامه­ی WOCAT (مطالعه­ی موردی: روستای شیب­جدول واقع در جنوب غرب شیراز)، مجموعه مقالات نهمین همایش ملی علوم و مهندسی آبخیزداری ایران، یزد.

سیاهی اتابکی، ف.، 1382، ارزیابی اقدامات آبخیزداری انجام شده در حوزه­ی آبخیز سد درودزن استان فارس با استفاده از برنامه­ی WOCAT، پایان­نامه­ی کارشناسی ارشد، دانشکده­ی کشاورزی دانشگاه شیراز، ص93.

شعربافی، آ. و سلیمان­پور، س. م.، 1391، ارزیابی اقدامات حفاظت آب و خاک توسط برنامه­ی WOCAT در حوزه آبخیز آینه­قری روستای شیب جدول استان فارس، مجموعه مقالات هشتمین همایش ملی علوم و مهندسی آبخیزداری ایران، خرم­آباد.

صوفی، م.، 1383، فرآیند ایجاد خندق و نرخ رشد آن در لامرد و علامرودشت. گزارش نهایی طرح‌های تحقیقاتی وزارت جهاد کشاورزی، سازمان تحقیقات و آموزش کشاورزی، پژوهشکده­ی حفاظت خاک و آبخیزداری، شماره­ی ثبت 702/83، ص99.

ضیائی، ح.، 1380، اصول مهندسی آبخیزداری، انتشارات آستان قدس رضوی، ص 542.

فراشی، ا. و غفاری، گ.، 1388، ارزیابی اثرات زیست محیطی طرح­های آبخیزداری (مطالعه­ی موردی: حوزه­های آبخیز شمال و جنوب زنجان)، مجموعه مقالات پنجمین همایش ملی علوم و مهندسی آبخیزداری ایران، مدیریت طبیعی بلایای طبیعی، ص6.

مهدوی، ح. و گلپایگانی، ف.، 1388، ارزیابی اقتصادی اجتماعی آبخوان چنداب، مجموعه مقالات پنجمین همایش ملی علوم و مهندسی آبخیزداری ایران، مدیریت پایدار بلایای طبیعی، ص13.