خلاصه پایان نامه بهینه‌سازیِ شبیه‌سازیِ برنامه تولید با استفاده از الگوریتم ژنتیک
پایان نامه
برای دریافت درجه کارشناسی ارشد
مدیریت صنعتی – تولید صنعتی
چکیده
در حال حاضر پیچیدگی و پویایی روزافزون محیط‌های تولیدی، کاربرد مدل‌های تحلیلی را در ارزیابی و تصمیم‌گیری آن‌ها با محدودیت‌های قابل توجهی روبه‌رو نموده است. لذا استفاده از شبیه‌سازی رایانه‌ای به‌عنوان ابزاری که قابلیت گسترده‌ای در فرموله‌نمودن سیستم‌های فوق دارد، به‌طور وسیع مورد استقبال قرار گرفته است. با این وجود، ارائه بهترین راه‌حل همواره یکی از چالش‌های اصلی این حوزه است.
در این راستا، پژوهش پیش رو به چگونگی حل مشکل برنامه‌ریزی خط تولید کاشی کارخانه مورد مطالعه پرداخت. مسئله تعیین تعداد بافرهای تخصیصی به هر خط بود. با استفاده از ترکیب تکنیک شبیه‌سازی رایانه‌ای و الگوریتم بهینه‌سازی ژنتیک، تعداد بهنیه بافرهای تخصیصی مشخص شد و زمان توقف کوره به حداقل ممکن خود رسید. ابتدا، سیستم تولیدی با استفاده از تکنیک شبیه‌سازی مدل شد و سپس از ترکیب آن با الگوریتم بهینه‌سازی ژنتیک، جواب‌های بهینه حاصل شدند.
بطور خلاصه، می‌توان هدف از انجام این پژوهش را این‌چُنین بیان کرد:
کاهش زمان توقف کوره از طریق تخصیص بهینه بافرها به خطوط تولیدی از طریق ترکیب تکینک شبیه‌سازی و الگوریتم بهینه‌سازی ژنتیک.
کلمات کلیدی: بهینه‌سازیِ شبیه‌سازی، الگوریتمهای فراابتکاری، الگوریتم ژنتیک، برنامه‌ریزی تولید
- مقدمه
در فرآیند توسعه بشری، همواره سیستم‌های پیچیده‌تری به‌وجود می‌آیند و به همان نسبت مدیریت، نظارت و کنترل آن‌ها مشکل‌تر می‌شود]1[. پیچیدگی، پویایی روزافزون و ماهیت تصادفی کارکرد سیستم‌ها بیش‌ازپیش بررسی و تحلیل آن‌ها را دشوار نموده است. محیط‌های تولیدی و صنعتی نیز از این قاعده مستثنی نیستند. از این نقطه‌نظر، به‌کارگیری مدل‌های تحلیلی بدلیل ساده‌سازی و عدم توجه به تمامی ابعاد مرتبط با سیستم، با محدودیت‌های قابل‌توجهی همراه می‌شوند و ارائه بهترین راه‌حل، همواره یکی از چالش‌های اصلی در این رویکرد می‌باشد و تعیین مقادیر بهینه متغیرها از طریق روش‌های رایج امکان‌پذیر نمیباشد]2[. برای رفع این معضلات، مدیر ناچار به ارائه راهکارهایی جهت بهبود وضع موجود است. یکی از انواع این راهکارها، بهینه‌سازی شبیه‌سازی است.
خوشبختانه، روش‌های متنوع و گسترده بهینه‌سازی شبیه‌سازی امکان تحلیل مسائل پیچیده را فراهم کرده است. مزیت بارز این روش‌ها در آن است که بدون جستجوی کلیه نقاط فضای موجود، سعی در یافتن جواب بهینه دارند]2[. شبیه‌سازی که به‌عنوان یک تکنیک توانمند تجزیه و تحلیل سیستم‌ها شناخته می‌شود، می‌تواند نقش مهمی را در اداره کارآمد واحدهای تولیدی ایفا کند.
بدلیل تأثیرات متقابلی که قسمت‌های مختلف یک سیستم بر رویهم دارند، علم شبیه‌سازی سیستم‌ها به کمک مدیران و مهندسین آمده است تا به مطالعه و بررسی نتایج حاصل از این اثرات بپردازد. در واقع یکی از کارآمدترین و پیشرفته‌ترین ابزارهای نوین عصر صنعتی و اطلاعاتی جهت تجزیه و تحلیل سیستم‌ها، شبیه‌سازی رایانه‌ای می‌باشد]1[.
بهینه‌سازی در علوم ریاضی و رایانه فرآیند انتخاب یا یافتن بهترین عضو در مجموعه‌ای از گزینه‌های موجود می‌باشد. هر فرآیندی پتانسیل بهینهشدن را دارد و مسائل پیچیده می‌توانند در زمینه‌های مختلف مانند علوم مهندسی، اقتصاد و مدیریت به‌صورت مسائل بهینه‌سازی، مدل‌سازی شوند. هدف از مدل‌سازی مسائل بهینه‌سازی، حداقل‌کردن زمان، هزینه و ریسک و یا حداکثر‌کردن سود، کیفیت و اثربخشی است. برخی از مسائل بهینه‌سازی پیچیده هستند و به‌دست‌آوردن جواب‌های بهینه در زمان معقول با روش حل دقیق، دشوار می‌باشد. از این‌رو توسعه روش‌های حل، در این نوع مسائل که بتوانند در زمان معقول جواب‌های بهینه یا نزدیک به بهینه به‌دست آورند، از نظر اقتصادی بصرفه‌تر است. در سالیان اخیر محققان در اکثر مسائل پیچیده بهینه‌سازی با پیاده‌سازی روش‌های فراابتکاری به نتایج مناسبی دست یافته‌اند]3[.
مدل شبیه‌سازی یک سیستم تولیدی به مثابه ابزار تحلیلی دقیقی است که مدیران، طراحان و برنامه‌ریزان یک واحد تولیدی را قادر می‌سازد تا با نگرشی سیستمی به‌سهولت تأثیر تغییر پارامترها و متغیرهای هر یک از زیرسیستم‌های موجود را بر روی عملکرد مجموعه سیستم تولیدی ارزیابی نموده و درجه اهمیت آنان را در فرآیند تأثیرگذاری، محک بزند]4[.
در دنیای صنعتی امروز، شبیه‌سازی به‌عنوان یک روش‌شناسی حل مسائل و تجزیه و تحلیل سیستم‌ها از اهمیت به‌سزایی برخوردار است. قدرت و توانایی این تکنیک در مدل‌سازی سیستم‌های پیچیده صنعتی و خدماتی، سادگی مدل‌سازی، سهولت درک از یکسو و پیشرفت سیستم‌های سخت‌افزاری و نرم‌افزاری برای حل مدل‌های ایجاد شده از سوی دیگر، شبیه‌سازی را از تکنیک‌های مدل‌سازی متمایز می‌کند. شبیه‌سازی به‌کاربر آن، امکان آزمایش با سیستم‌هایی را می‌دهد که بدون آن، آزمایش غیرممکن یا غیرعملی است]5[.
1-2- بیان مسئله
برنامه‌ریزی تولید نقش به‌سزایی در کاهش قیمت تمام‌شده محصولات دارد. این عامل از مهم‌ترین عوامل رقابتی در هر صنعت است. کارخانجات تولید کاشی هم از این قاعده مستثنی نیستند. از آنجاییکه بقای هر بنگاه اقتصادی وابسته به سودآوری آن می‌باشد، باید با بررسی عمیق و ارائه برنامه بهینه تولید به این مهم دست یافت.
فرآیند تولید کاشی کارخانه مورد مطالعه از سه مرحله اصلی آماده‌سازی (پرس و لعاب)، پخت کاشی (کوره) و بسته‌بندی تشکیل شده است که بین این مراحل، انبارهایی جهت نگه‌داری کاشی در جریان ساخت وجود دارد. در این کارخانه، با توجه به این‌که 4 خط پرس و لعاب، 3 خط کوره و 4 خط بسته‌بندی وجود دارد و تولید هر نوع از کاشی به نسبت معینی از ظرفیت خطوط را اشغال می‌کند، استفاده بهینه از ظرفیت انبارهای میانگیر بین خطوط لعاب و کوره و بسته‌بندی و هم‌چنین زمان مناسب برای تغییر اندازه در خطوط بسته‌بندی می‌تواند علاوه‌بر امکان تولید متنوع اندازه و طرح‌های محصولات، باعث به حداقل رساندن توقفات کوره و گلوگاه[1]شدن واحدهای تولیدی (پرس و لعاب و بسته‌بندی) شود. ضمناً، چیدمان اندازه‌های مختلف کاشی روی خطوط، ظرفیت‌های متفاوتی از تولید را ایجاد می‌کند. لازم به ذکر است، توقفات هر بخش رفتار‌ی متفاوت دارد که در ظرفیت تولید تأثیرگذار است و بسته به شرایط باید بتوان چیدمان تولید را مدیریت کرد.
1-3- ضرورت انجام پژوهش
امروزه، پیچیدگی و ماهیت تصادفی کارکرد سیستم‌های تولیدی، تصمیم‌گیری برای مدیریت را بیش‌ازپیش دشوار نموده است. در این راستا، کمبود منابع در دسترس و سرعت قابل‌توجه رقابت، ضرورت به‌کارگیری مدل‌های تحلیلی را ایجاب می‌کند.
خطوط تولید به‌عنوان یکی از مهم‌ترین اجزاء هر شرکت تولیدی محسوب می‌شوند. هزینه فضای بین ایستگاه‌های کاری از یکسو و هزینه خوابیدگی ایستگاه‌ها به‌دلیل کمبود قطعات ورودی از سوی دیگر موجب می‌شود تا همواره تعیین اندازه ظرفیت انبارهای میانگیر از موضوعات موردتوجه محسوب شود.
در کارخانجات تولید کاشی، کوره به‌عنوان یک گلوگاه محسوب می شود و نقش بسیار مهمی را در فرآیند تولید ایفا می‌کند. کوره ها هزینه توقف بالایی دارند از جمله: مصرف انرژی به‌منظور شروع مجدد کوره و اثرات منفی توقف بر روی کیفیت محصول. بههمین دلیل، بخش برنامه‌ریزی تولید باید بهصورتی عمل کند تا حداکثر کارایی کوره بدون توقف و در حال تغذیه دائم به‌دست آید.
1-4- سوالات پژوهش
1.
2.
3.
1-5- اهداف پژوهش
1-5-1- اهداف کلی
اهداف کلی این پژوهش را می‌توان در چند بخش ارائه نمود:
1.
2.
3.
1-5-2- اهداف خاص و مصداقی
بسته به نوع سیستم شبیه‌سازی شده و مسائل و عوامل اثرگذار درون این سیستم می‌توان جزییات و مصادیق بیشتری را ارائه نمود که برای این پژوهش خاص چند هدف به‌صورت مصداقی بیان می‌گردد:
1.
2.
3.
1-6- قلمرو پژوهش
پژوهش حاضر در شرکت کاشی گلدیس یزد انجام شد. مراحل اولیه مربوط به مشاهدات عینی و مصاحبه با افراد مرتبط جهت تکمیل اطلاعات موردنیاز مراحل مختلف پژوهش، در نیمه ابتدایی سال 1393 جمع‌آوری شد. ضمناً، جهت گردآوری اطلاعات موردنیاز مربوط به مدل شبیه‌سازی، از داده‌های موجود در آرشیو واحد برنامه‌ریزی شرکت کاشی گلدیس (1386-1393) استفاده شد. هم‌چنین، مراحل برنامه‌نویسی و ایجاد مدل جهت شبیه‌سازی در نیمه دوم سال 1393 انجام پذیرفت.
1-7- تعریف واژگان کلیدی
بهینه‌سازی شبیه‌سازی[4]: مفهوم "بهینه‌سازی شبیه‌سازی" در شبیه‌سازی سیستم‌ها با استفاده از رایانه عبارت است از فرآیند یافتن بهترین مقادیر ورودی از بین کلیه حالات ممکن، بدون این‌که کلیه حالات ممکن مورد ارزیابی قرار گیرند]6[.
الگوریتمهای فراابتکاری[5]: الگوریتمهای فراابتکاری نوعی از الگوریتمهای دقیق هستند که برای یافتن جواب بهینه به‌کار می‌روند. روش‌ها و الگوریتمهای بهینه‌سازی به دو دسته الگوریتمهای دقیق و الگوریتمهای تقریبی تقسیم‌بندی می‌شوند. الگوریتمهای فراابتکاری برای حل این مشکلات الگوریتمهای ابتکاری ارائه شده‌اند. در واقع الگوریتمهای فراابتکاری، یکی از انواع الگوریتمهای بهینه‌سازی تقریبی هستند که دارای راهکارهای برون رفت از بهینه محلی می‌باشند و قابل کاربرد در طیف گسترده‌ای از مسائل می‌باشند]7[.
الگوریتم ژنتیک[6]: الگوریتم ژنتیک یک تکنیک جستجو برای حل مسائل با استفاده از مدل ژنتیک است. این الگوریتم در زمره الگوریتمهای مبتنی بر جمعیت قرار دارد که ایده اساسی خود را از نظریه تکامل می‌گیرد]8[.
برنامه‌ریزی تولید[7]: ارائه یک برنامه جامع جهت برآورد تقاضای پیش‌بینی‌شده با استفاده از امکانات سازمان]9[.
1-8- جمع‌بندی
هدف از این پژوهش، رفع مشکلات برنامه‌ریزی خط تولید گسسته‌ای هست که با محدودیت ظرفیت انبارهای میانگیر (بافر) مواجه می‌باشد. بدین طریق که پس از انجام مراحل شبیه‌سازی سیستم، با بهره‌گیری از الگوریتم ژنتیک، این مشکل برطرف شود.
در پایان، ساختار کلی پژوهش مطرح می‌شود. فصل دوم، به تعریف واژگان و توضیح مفاهیم مربوط به پژوهش و پیشینه پژوهش‌های قبلی در این زمینه پرداخته می‌شود. فصل سوم، گام‌های ضروری جهت انجام مدل‌سازی و نحوه دست‌یابی به جواب بهینه از طریق الگوریتم ژنتیک، شرح داده می‌شود. فصل چهارم، نتایج حاصل از مدل‌سازی و سپس بهینه‌سازی با استفاده از الگوریتم ژنتیک ارائه داده می‌شود. فصل پنجم، شامل نتیجه‌گیری حاصل از بهینه‌سازی شبیه‌سازی مسئله و پیشنهادات موردنظر برای به‌کارگیری و توسعه مدل می‌باشد.
در دنیای امروز، مدیریت مناسب و کارا عامل رفع بسیاری از مشکلات، نابسامانی‌ها و هزینه‌های نابجاست و یک مدیریت اساسی و مؤثر می‌تواند باعث تعالی سازمان در راستای اهداف مدونش گردد. یکی از الزامات مدیریتی، داشتن دید کلی و جامع نسبت به سیستم تحت مدیریت و کنترل آن می‌باشد تا از یک طرف، قدرت کنترل و مدیریت ارتقا یابد و از طرف دیگر، بتوان تصمیمات استراتژیک و اساسی خود را با اطمینان خاطر بیشتری ارائه نمود.
برای این‌که تصمیمات یک مدیر، چه در سطح میانی و چه در سطح ارشد، تصمیماتی مطمئن و کارساز باشند، داشتن تسلط و احاطه کامل و جامع بر سیستم و قدرت پیش‌بینی بالا الزامیست. این در حالی است که آن‌ها با دنیایی از وقایع و رویدادهایی مواجه می‌شود که قطعیت آن مشخص نبوده و علی رغم تمایل مدیران، معمولاً برآورد تبعات و نتایج تصمیمات، امری پیچیده و گاهی ناممکن است که مسلماً عدم دست‌یابی به نتایج مدنظر با هزینه‌هایی همراه خواهد بود. لذا راهکارها و سیستم‌هایی می‌توانند ما را در این امر کمک کنند که اولاً، بتوانند رویدادها و عوامل مؤثر را به‌صورت یکپارچه و جامع مدنظر قرار دهند و ثانیاً، قادر به ارائه، نمایش و مقایسه نتایج حاصل از تغییرات اعمال‌شده باشند.
این قاعده، به نوعی در کلیه سازمان‌ها، ادارات و مراکز تولیدی دیده می‌شود؛ هرچند که بسته به نوع و جایگاه آن، با شدت و ضعف همراه هست.
در محیط‌های تولیدی امروزی، در مبحث برنامه‌ریزی تولید با توجه به تغییرات نوع تقاضا، روی دادن وقایع نه چندان قطعی و قابل پیش‌بینی و وجود الگوهای تولیدی متفاوت، مدیریت خط تولید دچار چالش می‌باشد و این در حالیست که از یک طرف، مدیریت به دنبال برآورد تقاضاهای متنوع تولید، با حداکثر استفاده از امکانات موجود می‌باشد و از طرفی دیگر، عوامل و پارامترهای گوناگون و پیچیده‌ای در این موضوع دخیل هستند؛ لذا در محیط‌های صنعتی نیز احاطه کلی و جامع بر روی خط تولید می‌تواند در افزایش اطمینان از موفقیت تصمیمات و تغییرات مدنظر، اثرگذار باشد.
شبیه‌سازی سیستم‌ها، از جمله آن راهکارهایی است که ضمن لحاظنمودن موارد اشاره شده، این امکان را در اختیار یک مدیر قرار می‌دهد که دنیای واقعی را در یک اشل کوچکتر، درون یک سیستم رایانه‌ای، در اختیار داشته و در ادامه بتواند تصمیمات خود را بدون هیچ هزینه‌ای در سیستم شبیه‌سازی شده، مورد ارزیابی قرار داده و نتایج حاصله را با برآورد و انتظاراتش، مقایسه نماید. به بیانی دیگر از یک جهت آزمون و خطاهای مدیریتی قبل از اجرا در سیستم واقعی، درون مدل شبیه‌سازی شده، مورد ارزیابی و تحلیل قرار می‌گیرد و از جهتی دیگر از بین گزینه‌های گوناگون مدنظر مدیریت و یا پیشنهادی، بهترین گزینه انتخاب می‌گردد.
در این فصل، پس از مرور مباحث مربوط به تولید، به ارائه مفاهیم بهینه‌سازی شبیه‌سازی در مدیریت برنامه‌ریزی سیستم‌های تولیدی پرداخته خواهد شد. هم‌چنین انواع روش‌های فراابتکاری جهت حل مسائل بهینه‌سازی معرفی و به تفصیل در مورد الگوریتم ژنتیک صحبت خواهد شد. در نهایت به پیشینه پژوهش‌های انجام شده در زمینه کاربردهای متفاوت بهینه‌سازی شبیه‌سازی در صنعت و مزایای آن اشاره خواهد شد.
2-2- مدیریت تولید و سیستم‌های تولیدی
2-2-1- پارادایم‌های[8] تولید
فهرست پایان نامه بهینه‌سازیِ شبیه‌سازیِ برنامه تولید با استفاده از الگوریتم ژنتیک
فهرست:
فصل اول کلیات پژوهش.... 1
1-1- مقدمه. 2
1-2- بیان مسئله. 3
1-3- ضرورت انجام پژوهش.... 4
1-4- سوالات پژوهش.... 4
1-5- اهداف پژوهش.... 5
1-5-1- اهداف کلی.. 5
1-5-2- اهداف خاص و مصداقی.. 5
1-6- قلمرو پژوهش.... 6
1-7- تعریف واژگان کلیدی.. 6
1-8- جمع‌بندی.. 7
فصل دوم ادبیات تحقیق.. 9
2-1- مقدمه. 10
2-2- مدیریت تولید و سیستم‌های تولیدی.. 11
2-2-1- پارادایم‌های تولید. 11
2-1-1-1- تولید دستی.. 12
2-1-1-2-تولید انبوه 12
2-1-1-3- تولید ناب... 12
2-1-1-4- تولید چابک.... 13
2-3- انواع سیستم‌های تولیدی.. 13
2-4- دسته‌بندی سیستم‌های تولیدی.. 14
2-5- آشنایی با فرآیندهای تولید و انواع آن.. 16
2-6- نقش شبیه‌سازی در مسائل برنامه‌ریزی تولید. 18
2-7- تهیه برنامه زمان‌بندی توسط برنامه شبیه‌ساز 19
2-7-1- شبیه‌سازی برای تنظیم پارامترهای الگوریتمهای ابتکاری.. 20
2-7-2- شبیه‌سازی برای ارزیابی راهکارهای متفاوت زمان‌بندی.. 21
2-7-3- شبیه‌سازی برای تقلید رفتارهای تصادفی سیستم.. 22
2-8- درنگی بر مفاهیم شبیه‌سازی.. 23
2-8-1- سیستم.. 23
2-8-2- مدل.. 23
2-8-3- اجزای یک مدل شبیه‌سازی.. 24
2-9- کاربردهای شبیه‌سازی در اداره واحدهای تولیدی.. 25
2-10- محاسن کاربرد شبیه‌سازی در صنعت... 25
2-11- انواع نرم‌افزارهای شبیه‌سازی.. 26
2-12- بهینه‌سازیِ شبیه‌سازی.. 27
2-13- روش‌های بهینه‌سازی شبیه‌سازی.. 27
2-14- معرفی انواع الگوریتمهای فراابتکاری.. 30
2-14-1- الگوریتم نزول.. 30
2-14-1-1- مراحل اجرای الگوریتم نزول.. 31
2-14-1-2- نقاط ضعف الگوریتم نزول.. 31
2-14-2- شبیه‌سازی تبرید تدریجی.. 31
2-14-2-1- تاریخچه و زمینه پیدایش.... 31
2-14-2-2- خط سیر الگوریتم تبرید تدریجی.. 32
2-14-3- جستجوی ممنوع. 32
2-14-3-1- تاریخچه و زمینه پیدایش.... 33
2-14-3-2- خط سیر الگوریتم جستجوی ممنوع. 33
2-14-4- الگوریتم مورچگان.. 34
2-14-4-1- تاریخچه و زمینه پیدایش.... 34
2-14-4-2- خط سیر الگوریتم مورچگان.. 34
2-14-4-3- گونه‌های مختلف الگوریتم مورچگان.. 35
2-14-5- الگوریتم ژنتیک.... 35
2-14-5-1- تاریخچه و زمینه پیدایش.... 35
2-14-5-2- خط سیر الگوریتم ژنتیک.... 36
2-15-5-3- مفاهیم و سازوکارهای الگوریتم ژنتیک.... 37
2-14-5-4-کاربردهای الگوریتم ژنتیک.... 39
2-15- نرم‌افزارهای مورد استفاده در پژوهش.... 42
2-16- پیشینه پژوهش.... 43
2-16-1- بخش اول: مروری بر پژوهش‌های کاربرد شبیه‌سازی در سیستم‌های تولیدی.. 43
2-16-1-1- پیشینه پژوهش‌های داخلی.. 43
2-16-1-2- پیشینه پژوهش‌های خارجی.. 44
2-16-2- بخش دوم: مروری بر پژوهش‌های انجام شده در جهت تعیین اندازه انبارهای میانگیر. 46
2-16-2-1- پیشینه پژوهش‌های داخلی.. 46
2-16-2-2- پیشینه پژوهش‌های خارجی.. 46
فصل سوم روش تحقیق.. 51
3-1- مقدمه. 52
3-2- نوع تحقیق.. 52
3-3- مراحل تحقیق.. 54
3-3-1- گام‌های اساسی در ایجاد و اجرای یک مدل شبیه‌سازی.. 54
3-4-1- آشنایی با سیستم و اتفاقات جاری آن.. 54
3-4-1-1- روش تولید کاشی و سرامیک.... 55
3-4-1-2- معرفی خط تولید کاشی.. 56
3-4-1-3- جریان مواد. 57
3-3-1-4- نمودارهای فرآیند جریان.. 58
3-4-2- تعریف مسئله. 62
3-4-3- تعیین اهداف و طرح کلی پژوهش.... 64
4-3-4- مدل‌سازی.. 64
3-4-4-1- روش مدل‌سازی.. 65
3-4-4-2- انتخاب نرم‌افزار برای شبیه‌سازی سیستم.. 67
3-4-5- گردآوری داده‌ها 67
3-4-5-1- تجزیه و تحلیل داده‌های ورودی به مدل.. 68
3-4-5-2- جامعه آماری، حجم نمونه، روش‌های نمونه‌گیری: 70
3-4-6- پیاده‌سازی مدل روی نرم‌افزار 70
3-4-7- تأیید مدل.. 72
3-4-7-1- تکنیک‌های تأیید مدل.. 72
3-4-8- اعتبارسنجی مدل.. 73
3-5- ترکیب مدل شبیه‌سازی شده با الگوریتم ژنتیک.... 73
فصل چهارم اجرای مدل و تحلیل نتایج.. 75
4-1- مقدمه. 76
4-2- ورودی‌های مدل.. 76
4-2-1- کارایی ایستگاه‌های کاری.. 76
4-2-2- اجزای یک مدل شبیه‌سازی.. 76
4-2-3- زمان‌سنجی.. 80
4-3- اجرای مدل.. 82
4-3-1- تایید مدل.. 82
4-3-2- اعتبارسنجی مدل.. 83
4-3-3- اجرای مدل.. 85
4-4- خروجی های مدل.. 85
فصل پنجم نتیجه‌گیری و پیشنهادات... 89
5-1- مقدمه. 90
5-2- نتایج.. 90
5-3- پیشنهادات کاربردی.. 91
5-4- پیشنهادات برای تحقیقات آتی.. 92
منابع 93
منبع:
بهینه‌سازی یک سیستم پیچیده و بزرگ ریخته‌گری بهوسیله شبیه‌سازی رایانه‌ای، محمدعلی آزاده و کاوه عسگری‌راد، خرداد 1380، نشریه دانشکده فنی، جلد 35، شماره 1، ص 83 -97
بهینه‌سازی شبیه‌سازی در خطوط تولید با استفاده از SA، دکتر بهروز زارعی، فرشید بابااکبری، عظیم زارعی، چهارمین کنفرانس بین المللی مهندسی صنایع
توسعه روش جستجوی هماهنگی در حل مسائل بهینه‌سازی: مطالعه موردی در زمان‌بندی تولید ماشین‌های موازی، ایمان رستگار، راشد صحراییان، نشریه پژوهش‌های مهندسی صنایع در سیستم‌های تولید، سال اول، شماره اول، بهار و تابستان 1392، ص 57 – 71
نقش شبیه‌سازی در اداره کارآمد واحدهای تولیدی، حامدرضا طارقیان، مجموعه مقالات دومین کنگره سراسری توسعه ارتباط صنایع با مراکز آموزشی و پژوهشی
غلامرضا صادق ویشکایی، رساله کارشناسی ارشد، طراحی مدل ارزیابی گزینه‌های مختلف تخصیص اتوبوس های بین شهری با استفاده از شبیه‌سازی
رساله دکتری مدیریت، علیرضا ناصر صدرآبادی، بهینه‌سازی شبیه‌سازی مسئله جریان کارگاهی با زمآن‌های تصادفی با استفاده از الگوریتمهای فراابتکاری و مقایسه کارایی فراابتکاری ها، دانشکده مدیریت، دانشگاه علامه طباطبایی
سایت Wikipedia
کتاب مقدمه‌ای بر الگوریتمهای فراابتکاری، دکتر علیرضا ناصر صدرآبادی، انتشارات پندار پارس
کتاب مدیریت تولید، تالیف دکتر سید مهدی الوانی
کتاب مدیریت تولید و سیستم‌های تولیدی، تالیف دکتر احمد جعفرنژاد، انتشارات دانشکده مدیریت دانشگاه تهران
کتاب,Operation Management S. Anil Kumar , N. Suresh
کتاب تولید و عملیات، تالیف هایده متقی، انتشارات آوای شروین
کتاب شبیه‌سازی سیستم‌های گسسته پیشامد، تالیف هاشم محلوجی، انتشارات دانشگاه صنعتی شریف
دکتر کامران فیضی، تجزیه و تحلیل مشکل نگرش‌های متفاوت در شبیه‌سازی رایانه‌ای، پاییز سال 85، فصلنامه مطالعات مدیریت
حامدرضا طارقیان، نقش شبیه‌سازی در اداره کارآمد واحدهای تولیدی، 1382
کتاب علم و هنر شبیه‌سازی، ترجمه علی‌اکبر مازار، مرکز نشر دانشگاهی
کتاب تصمیم‌گیری بر اساس الگوریتم ژنتیک در بهینه‌سازی، تالیف دکتر احمد صادقیه، انتشارات علم نوین
منصور مومنی، بهروز زارعی و مجید اسماعیلیان، تجزیه و تحلیل کارایی یک سیستم تولیدی به کمک مدل شبیه‌سازی، 1384
نظام‌الدین فقیه و محمدمهدی منتظری، موازنه خط مونتاژ با رویکرد الگوریتم ژنتیک، 1387
عطاالله طالعی‌زاده، میربهادر قلی آریا نژاد و احمد ماکویی، شبیه‌سازی تبرید تدریجی در بهینه‌سازی یک مدل کنترل موجودی چندمحصولی همراه با محدودیت فضا و بازپرسازی تصادفی، 1388
Algorithm for Determining Capacities of Individual Buffers In Assembly/Disassembly Systems, Keun-Chae Jeong and Yeong-Dae Kim, 1997
Price-Based Buffer Sizing In Assembly Syestems, Kyung. K. Lee, Young. S. Kim, 1997
Determining buffer location and size in production line using tabu search, Christian M. Lutz, K. Roscoe Davis, Minghe Sun, 1998
Heuristic for selecting machines and determining buffer capacities in assembly systems, K. C. Jeong, Y. D. Kim, 2000
An investigation of buffer sizing techniques in critical chain scheduling, Oya I. Tukel, Walter O. Rom, Sandra Duni Eksioglu, 2006
An efficient buffer design algorithm for production line profit maximization, 2009
Precast production scheduling using multi-objective genetic algorithm, Chien-Ho Ko, Shu-Fan Wang, 2011
Non-identical parallel machine scheduling using genetic algorithm, Savas Ballin, 2011
A discrete colonial competitive algorithm for hybrid flowshop scheduling to minimize earliness and quadric tardiness penalties, 2011
The use of meta-heuristic for airport gate assignment, Chun-Hung Cheng, Sin C. Ho, Cheuk-Lam Kwan, 2012
Effective heuristic for the blocking flowshop scheduling problem with makespan minimization, Quan-Ke Pan, Ling Wang, 2012
Scheduling flow line with buffers by ant colony diagraph, Andrea Rossi, Michele Lanzetta, 2013
Metaheuristics optimization approaches for two-stage reentrant flexible flow shop with blocking constraint, Chatnugrob Sangsawang, Kanchana Sethanan, Takahiro Fujimoto, Mitsuo Gen, 2015
کتاب روش‌های تحقیق در عملیات، نویسنده غلامرضا خاکی